Hotline: 096 302 9988

Hỗ trợ: 096 302 9988

sales@hoachat.com.vn

Nước ngầm là gì? Ô nhiễm nước ngầm và cách tìm mạch nước ngầm

29/07/2021

Nước ngầm là nguồn nước được hình thành do sự thẩm thấu của nước mưa, nước mặt qua các lớp đất đá. Nó vốn được xem là nguồn nước sạch, an toàn nhưng do sự phát thải quá lớn từ con người mà hiện nay, tình trạng ô nhiễm nước ngầm đã xảy ra ở khá nhiều nơi. Vậy nước ngầm là gì? Nó được hình thành như thế nào, có đặc tính ra sao?

Nước ngầm là gì?

Nước ngầm là gì?

Nước ngầm là gì?

Nước ngầm là một dạng nước tích tụ bên trong lòng đất và được lưu trữ trong những không gian rỗng của đất hoặc trong các khe nứt của những lớp đất đá trầm tích có sự liên kết với nhau.

Khái niệm mạch nước ngầm cũng gần giống như nước ngầm nhưng nó biểu thị cho một lượng nước lớn hơn. Mạch nước ngầm có thể tồn tại ở mọi nơi trong lòng đất, kể cả những hoang mạc, sa mạc khô cằn.

Hồ nước ngầm trong hang động

Hồ nước ngầm trong hang động

Cơ chế hình thành lên nước ngầm

Nước bề mặt có trong các sông, suối, ao, hồ, biển,…bay hơi do tác động của nhiệt độ từ ánh nắng mặt trời, khi gặp không khí lạnh sẽ tạo thành hơi nước, sau đó ngưng tụ lại. Khi đủ kích thước và trọng lượng, nó sẽ rơi xuống đất, tạo thành những cơn mưa. Một phần nước mưa sẽ
rơi xuống các ao, hồ,...một phần thì bốc hơi qua mặt nước, mặt đất còn một phần sẽ thẩm thấu qua các tầng đất đá cho đến khi gặp tầng đất không thấm được thì sẽ tụ lại và tạo nên các tầng nước ngầm.

Cơ chế hình thành nước ngầm

Cơ chế hình thành mạch nước ngầm 

Các thuộc tính và đặc điểm của nước ngầm

1. Thuộc tính

- Vì nằm ở độ sâu rất lớn so với bề mặt đất nên nhiệt độ của nước ngầm tương đối ổn định.

- Tùy từng mùa mà nước có độ đục khác nhau, ví dụ như mùa mưa thì nước sẽ đục hơn mùa khô.

- Độ khoáng hoá khá ổn định và thường không thay đổi. Ngoài ra, nó cũng có chứa hàm lượng CO2 lớn và hầu như không có oxy hòa tan.

- Ít chịu sự ảnh hưởng của các hợp chất vô cơ, hữu cơ nhưng có thể bị ảnh hưởng bởi Clo (tùy khu vực)

- Thường có chứa sắt, mangan, NH4+, đôi khi còn có khí H2S. Hàm lượng Nitrat, Silic đôi khi khá cao.

- Nước ngầm thường trong suốt, không có màu, trừ khi nó có chứa các hợp chất của acid humic. Tuy nhiên, trong nước ngầm thường có chứa các vi sinh vật.

Trong nước ngầm thường chứa nhiều vi sinh vật

Nước ngầm thường trong suốt

2. Đặc điểm

- Nước ngầm trực tiếp tiếp xúc với đất, nham thạch trong một thời gian rất dài nên các chất có trong đất và nham thạch có điều kiện tan vào nước ngầm. Do đó, thành phần hóa học của nước ngầm phụ thuộc chủ yếu vào thành phần hoá học của tầng đất, nham thạch chứa nó.

- Có nhiều tầng nước ngầm với thành phần hóa học khác nhau trong lòng đất.

- Sự ảnh hưởng của khí hậu đối với nước ngầm không giống nhau: Tầng nước ngầm trên cùng, sát mặt đất thường dễ chịu ảnh hưởng của khí hậu. Còn những tầng ở sâu sẽ ít hoặc không chịu ảnh hưởng của khí hậu mà chỉ phụ thuộc vào thành phần hoá học tầng nham thạch chứa nó.

- Tính chất vật lý của tầng nước ngầm phụ thuộc vào tính chất vật lý của các tầng nham thạch chứa nó: Ở tầng càng sâu, nhiệt độ và áp suất của tầng nham thạch càng cao, kéo theo nhiệt độ, áp suất của nước ngầm cũng càng cao, ví dụ như áp suất của nước ngầm ở các tầng rất sâu có thể lên đến hàng ngàn N/m2 và nhiệt độ có thể lớn hơn 3730K. 

- Nước ngầm ít chịu ảnh hưởng của sinh vật nhưng chịu nhiều ảnh hưởng của vi sinh vật: Vì ở sâu dưới lòng đất, nơi không có Oxy và ánh sáng nên vi sinh vật yếm khí có điều kiện hoạt động mạnh và tác động tới thành phần hóa học của nước ngầm. Do đó, trong thành phần hoá học của nước ngầm chứa nhiều chất có nguồn gốc vi sinh vật.

Cấu trúc cơ bản của một tầng nước ngầm

Cấu trúc tầng nước ngầm

Cấu trúc của tầng nước ngầm

Cấu trúc của một tầng nước ngầm thường được chia ra thành các tầng cơ bản như sau:

- Bề mặt trên hay còn gọi là mực nước ngầm, gương nước ngầm.

- Bề mặt dưới: Là nơi tiếp xúc với tầng đất đá cách thuỷ và được gọi là đáy nước ngầm. Chiều dày tầng nước ngầm được xác định là khoảng cách thẳng đứng giữa mực nước ngầm và đáy nước ngầm.

- Tầng thông khí hay nước tầng trên: Là tầng đất đá vụn bở nằm ngay phía trên tầng nước ngầm và nó không thường xuyên chứa nước.

- Viền mao dẫn: Là một lớp nước mao dẫn phát triển ngay phía trên mặt của nước ngầm.

- Tầng không thấm: Là tầng đất đá mà nước không thể thẩm thấu qua được.

Cách tìm mạch nước ngầm chính xác

  • Dùng hai thanh sắt nhỏ

Bạn hãy lấy hai thanh sắt nhỏ hình chữ L, dài khoảng 50cm, sau đó ngoắc hai thanh sắt vào ngón tay trỏ và giữ thanh sắt thăng bằng. Hai thanh sắt sẽ chuyển động dần đều khi xuất hiện mạch nước ngầm. Bạn chỉ cần đi theo đúng hướng thanh sắt đang di chuyển thì khi gặp đúng mạch nước, thanh sắt sẽ đứng yên, không rung lắc nữa.

Phương pháp này tưởng chừng đơn giản nhưng không phải ai cũng thực hiện được. Để tìm được đúng mạch nước ngầm, ngoài kinh nghiệm thì người thực hiện phải có sự tập trung cao độ, tĩnh tại trong tâm

  • Dùng máy dò nước ngầm

Hình ảnh máy do nước ngầm

Hình ảnh máy do nước ngầm

So với phương pháp trên thì đây là một cách đơn giản, khoa học, dễ làm và tốn ít công sức, tâm trí mà vẫn có thể tìm thấy mạch nước ngầm ở độ sâu khoảng 200m. Bằng việc sử dụng các loại máy dò nước ngầm có bán sẵn trên thị trường theo hướng dẫn sử dụng của nhà sản xuất, bạn sẽ biết được độ sâu, chiều rộng, chiều dài và cả lưu lượng nước  của mạch nước ngầm đó.

Các ưu, nhược điểm của nước ngầm

1. Ưu điểm của nước ngầm

Nước ngầm tồn tại ở sâu dưới lòng đất nên nó ít chịu tác động của các yếu tố khách quan như nhiệt độ, khí hậu, hóa chất,… nên so với nước tự nhiên, nước bề mặt thì nước ngầm an toàn hơn. Hơn nữa, nó có sẵn trong tự nhiên và khá dồi dào. Do đó, hiện nay, nước ngầm được dùng làm nước uống trong sinh hoạt, nước tưới tiêu cho nông nghiệp và cung cấp lượng nước cần thiết cho các ao, hồ, sông,…khi chúng bị thiếu hụt.  

Nước ngầm được dùng cho tưới tiêu trong nông nghiệp

Nước ngầm được dùng cho tưới tiêu trong nông nghiệp

2. Nhược điểm của nước ngầm

Vì nước ngầm nằm ở dưới sâu trong lòng đất nên việc khai thác nó để sử dụng cũng không dễ dàng, thậm chí còn gây sạt lở đất. Hơn nữa, khả năng tái tạo của nguồn nước ngầm không cao nên nếu chúng ta cứ khai thác và sử dụng bừa bãi thì đến một lúc nào đó, nguồn tài nguyên này cũng sẽ cạn kiệt.

Thực trạng ô nhiễm nước ngầm tại Việt Nam hiện nay

Ở Việt Nam, nước ngầm chiếm đến 30% lượng nước được sử dụng với mục đích sinh hoạt. Dù cho nguồn nước ngầm là có sẵn và tương đối dồi dào nhưng với thực trạng ô nhiễm nguồn nước nói chung và ô nhiễm nước ngầm nói riêng thì trong tương lai, nguồn nước sạch này cũng không còn tồn tại nữa.

Theo như các báo cáo kết quả quan trắc từ Tổng cục Môi trường thì nguồn nước ngầm ở các thành phố lớn, đặc biệt là thành phố Hồ Chí Minh và Hà Nội đều bị ô nhiễm với chỉ số kim loại nặng có trong nước cao hơn rất nhiều lần so với mức độ được cho phép, điển hình là asen, amoni, các hợp chất hữu cơ,...

Nguyên nhân gây ô nhiễm nước ngầm

- Nguyên nhân tự nhiên: Ô nhiễm Arsenic xảy ra do trầm tích tầng chứa nước có quặng sắt, khi kết hợp với điều kiện yếm khí, các vi sinh vật sẽ hòa tan oxit sắt trong trầm tích và tan vào nước.

- Chất thải, nước thải sinh hoạt không được xử lý mà trực tiếp xả ra môi trường khi thấm vào đất sẽ thẩm thấu tới các tầng nước ngầm ở phía trên và khiến nó bị nhiễm các chất độc hại.

- Chất thải công nghiệp: Là loại chất thải chứa nhiều kim loại nặng và vì không muốn tốn kém chi phí xử lý mà nhiều doanh nghiệp đã xả thẳng ra môi trường. Khi ngấm vào đất, chúng sẽ làm tăng nguy cơ nhiễm kim loại nặng của nước ngầm.

- Khí thải từ hoạt động sản xuất công nghiệp, đốt nhiên liệu (than, xăng, dầu,..) có chứa nhiều khí độc như SO2, NO2,…Khi thải vào không khí, chúng sẽ tồn tại lơ lửng trong không trung cho đến khi nước mưa mang theo nó rơi xuống mặt đất, đổ vào ao hồ,…rồi từ từ ngấm vào lòng đất và gây ra tình trạng ô nhiễm nước ngầm tại khu vực đó.

- Hóa chất bảo vệ thực vật là nguyên nhân khiến đất, nước bị ô nhiễm nghiêm trọng và nguồn nước ngầm cũng không phải ngoại lệ.

Các nhân tố gây ô nhiễm nước ngầm

Các nhân tố gây ô nhiễm nước ngầm

Hậu quả của việc nguồn nước ngầm bị ô nhiễm

- Nước ngầm nhiễm asen: Người sử dụng lâu dài nguồn nước ngầm nhiễm asen ở nồng độ thấp sẽ có các triệu chứng như mệt mỏi, buồn nôn, giảm hồng cầu, bạch cầu, sạm da, rụng tóc, suy giảm trí nhớ, rối loạn nhịp tim, mắc các bệnh về mắt, viêm dạ dày, ung thư... Còn nếu nồng độ asen cao thì có thể khiến cho mạch đập yếu, da nhợt nhạt, tím tái, thậm chí là tử vong. 

- Nước nhiễm khuẩn: Là nguyên nhân và điều kiện để bùng phát các dịch bệnh như tiêu chảy, bại liệt, viêm não, đau mắt, nấm,...

- Nước nhiễm kim loại nặng: Là nguyên nhân gây ra nhiều bệnh về xương khớp, hệ tiêu hóa, thận, hệ thần kinh,…Nước có hàm lượng sắt và mangan vượt mức cho phép khó có thể phát hiện bằng mắt thường nhưng khi quan sát đáy bể hay thành ống dẫn, chúng ta sẽ thấy có lớp cặn lắng.

- Sử dụng nước nhiễm NH3 với nồng độ cao sẽ gây ra hiện tượng thiếu oxy trong máu. Đặc biệt, khi phản ứng với axit amin, nitrosamine sẽ được tạo ra và đây là một hợp chất gây ung thư.

- Dùng nguồn nước ngầm bị ô nhiễm trong tắm giặt là nguyên nhân gây nên các bệnh da liễu như dị ứng, viêm da,…

Cách khắc phục tình trạng ô nhiễm nguồn nước ngầm

Bảo vệ nguồn nước ngầm là bảo vệ cuộc sống của chúng ta

Bảo vệ nguồn nước ngầm là bảo vệ cuộc sống của chúng ta

Để khắc phục tình trạng ô nhiễm nguồn nước ngầm, chúng ta cần phải:

- Khai thác và sử dụng nước ngầm tiết kiệm, hiệu quả

- Các nhà máy, xí nghiệp cần có biện pháp xử lý chất thải, nước thải, khí thải từ hoạt động sản xuất công nghiệp trước khi thải ra môi trường như dùng hóa chất xử lý nước,….

- Thực hiện trồng nhiều cây xanh để lọc bụi, giảm lượng khí thải độc hại.

- Hạn chế sử dụng các loại thuốc trừ sâu, thuốc bảo vệ thực vật mà thay vào đó là áp dụng các biện pháp sinh học.

- Các cơ quan có thẩm quyền cần tăng cường công tác kiểm tra, giám sát để xử lý kịp thời các đơn vị, tổ chức, cá nhân có hành vi xả thải, gây ô nhiễm môi trường.

- Sử dụng các hệ thống, máy lọc nước có khả năng khử khuẩn, loại bỏ kim loại nặng, chất độc hại,…để xử lý nước trước khi sử dụng.

Đó là một số thông tin về nước ngầm là gì, ô nhiễm nước ngầm và giải pháp khắc phục mà chúng tôi muốn chia sẻ đến bạn đọc. Hy vọng bài viết này sẽ đem lại cho bạn những kiến thức hữu ích để kịp thời bảo vệ nguồn nước ngầm của chúng ta trước khi quá muộn. Và nếu bạn nào đang có nhu cầu tìm mua hóa chất xử lý khí thải, nước thải, vui lòng truy cập website https://ammonia-vietchem.vn/ hoặc gọi tới số điện thoại 0963 029 988 để được tư vấn và báo giá chi tiết nhất.

Xem thêm

Đánh giá - Bình luận
Nhận xét đánh giá

Không được bỏ trống

Không được bỏ trống

Không được bỏ trống

Danh mục tin tức

Vui lòng đợi

Chúng tôi sẽ liên hệ tới bạn sớm nhất có thể

Có lỗi hệ thống, vui lòng thử lại sau, xin cảm ơn!.

096 302 9988