Hotline: 096 302 9988

Hỗ trợ: 096 302 9988

sales@hoachat.com.vn

Khối lượng riêng là gì? Cách đo khối lượng riêng của một vật

09/09/2021

Khối lượng riêng là gì? Công thức tính khối lượng riêng là gì? Đơn vị đo khối lượng riêng là gì và có những dụng cụ đo khối lượng riêng nào? Đó là một số câu hỏi mà VietChem đã nhận được trong thời gian gần đây. Và đây cũng là nhưng vấn đề mà chúng tôi sẽ giải đáp trong nội dung bài viết ngày hôm nay. Cùng theo dõi với chúng tôi nhé.

Khối lượng riêng là gì?

Khối lượng riêng là gì?

Khối lượng riêng là gì?

Khối lượng riêng của một chất là gì? Khối lượng riêng của một chất hay còn được gọi là mật độ khối lượng, là một đặc tính về mật độ khối lượng trên một đơn vị thể tích của vật chất đó và được xác định bằng thương số giữa khối lượng của một vật làm bằng chất ấy (dạng nguyên chất) với thể tích của vật đó.

Mục đích của việc tính khối lượng riêng của một vật là xác định tất cả các chất cấu tạo nên vật đó thông qua việc đối chiếu với các kết quả khối lượng riêng của các chất đã được tính trước đó.

Bảng khối lượng riêng của một số chất phổ biến: 

STT

Chất rắn

Khối lượng riêng (kg/m3)

Chất lỏng

Khối lượng riêng (kg/m3)

1

Chì

11300

Thủy ngân

13600

2

Sắt

7800

Nước

1000

3

Nhôm

2700

Xăng

700

4

Gạo

1200

Dầu ăn

800

5

Đá

2600

Dầu hỏa

800

6

Gỗ tốt

800

Rượu

790

7

Sứ

2300

Li – e

600

Khối lượng riêng của các chất lỏng là khác nhau

Khối lượng riêng của các chất lỏng là khác nhau

Khối lượng riêng của nước

Theo quy ước, tỷ lệ giữa mật độ / khối lượng riêng của một chất nào đó so với mật độ / khối lượng riêng của nước ở nhiệt độ 4°C sẽ được gọi là tỷ khối hoặc tỷ trọng của chất đó.

Trong thực hành, nhiều phép đo khối lượng riêng của một chất được thực hiện bằng cách so sánh với nước. Nguyên nhân là do khối lượng riêng của nước xấp xỉ bằng 1000 kg/m3 và đây là một con số có thể dễ dàng chuyển đổi sang hệ đo lường quốc tế. Ví dụ như tỷ khối của dầu là 0,8 và tỷ khối của nhôm là 2,7...

Khối lượng riêng của nước phụ thuộc vào nhiều yếu tố, trong đó nhiệt độ là yếu tố điển hình nhất. Dưới đây là bảng khối lượng riêng của nước thay đổi theo nhiệt độ:

Nhiệt độ

Mật độ (tại 1 atm)

°C

°F

kg/m³

0.0

32.0

999.8425

4.0

39.2

999.9750

10.0

50.0

999.7026

15.0

59.0

999.1026

17.0

62.6

998.7779

20.0

68.0

998.2071

25.0

77.0

997.0479

37.0

98.6

993.3316

100

212.0

958.3665

Công thức tính khối lượng riêng là gì

Công thức tính khối lượng riêng là gì

Công thức tính khối lượng riêng là gì

Theo khái niệm khối lượng riêng là gì thì công thức tính khối lượng riêng được xác định như sau:

D = m/V

Trong đó: D là khối lượng riêng (kg/cm3), m là khối lượng của vật (kg) và V là thể tích (m3)

Công thức tính khối lượng riêng tại một vị trí trong vật được tính bằng thương số giữa khối lượng của một thể tích vô cùng nhỏ nằm tại chính xác vị trí đó và phần thể tích vô cùng nhỏ này. Trong trường hợp vật đồng chất thì khối lượng riêng tại mọi vị trí trong vật là giống nhau và bằng giá trị khối lượng riêng trung bình.

Khối lượng riêng trung bình của một vật được xác định bằng khối lượng (m) của vật chia cho thể tích (V) của vật đó. Ký hiệu của khối lượng riêng trung bình là ρ (đọc là "rô"; tiếng Anh: rho) và được tính bằng công thức sau:

ρ = m/V

Đơn vị đo của khối lượng riêng là kilogam/ mét khối (kg/m3) ( tính theo hệ đo lường chuẩn của quốc tế ). Ngoài ra còn có đơn vị là: gam/centinmet khối ( g/cm3 ).

Khối lượng riêng trung bình

Khối lượng riêng trung bình của một vật

Đơn vị đo khối lượng riêng là gì

Trong hệ đo lường chuẩn của quốc tế SI, đơn vị đo khối lượng riêng sẽ là kilogam trên mét khối (kg/m³). Ngoài ra còn có một đơn vị đo khác cũng thường được sử dụng là gam/ xentimet khối (g/cm³).

Ý nghĩa giá trị khối lượng riêng của một chất

- Khối lượng riêng chính là khối lượng của một đơn vị thể tích vật chất và thông qua giá trị này, chúng ta có thể so sánh khối lượng, mức độ nặng nhẹ của một vật thể này đối với một vật thể khác. Trong công nghiệp cơ khí, khối lượng riêng được xem là một trong những yếu tố rất quan trọng để chọn vật liệu sử dụng.

Khối lượng riêng giúp so sánh độ nặng nhẹ của vật liệu

Khối lượng riêng giúp so sánh độ nặng nhẹ của vật liệu

- Trong giao thông vận tải đường thủy, đường biển, khối lượng riêng được sử dụng để tính tỷ trọng các thành phần nước, dầu, nhớt . Từ đó đưa ra giải pháp phân bổ chúng cho các tàu một cách hợp lý nhất.

- Trong kỹ thuật và trong tính toán nhiệt động lực học cho vật lý và hóa học, khối lượng riêng là đại lượng được sử dụng nhiều nhất. Nó được dùng để đưa ra dự đoán về sự thay đổi của khí khi điều kiện thay đổi. Ví dụ như trong trường hợp theo dõi một buồng kín có chứa một số lượng phân tử nhất định:

  • Nếu buồng mở rộng trong khi số lượng phân tử không thay đổi thì mật độ khí sẽ giảm còn khối lượng riêng sẽ tăng
  • Nếu buồng co lại trong khi số lượng phân tử không đổi thì mật độ khí sẽ tăng còn khối lượng riêng sẽ giảm
  • Nếu thể tích của buồng được giữ không đổi trong khi một số phân tử bị loại bỏ và thay đổi thì mật độ khí sẽ giảm còn khối lượng riêng sẽ thể tăng
  • Nếu thể tích của buồng không đổi trong khi các phân tử mới được thêm vào và tăng lên thì mật độ khí sẽ tăng còn khối lượng cụ thể sẽ giảm
  • Nếu mật độ khí tăng gấp đôi thì khối lượng cụ thể của nó sẽ giảm một nửa
  • Nếu khối lượng cụ thể tăng gấp đôi thì mật độ khí sẽ giảm một nửa 

Những dụng cụ đo khối lượng riêng được sử dụng hiện nay

1. Sử dụng tỷ trọng kế

Tỷ trọng kế là dụng cụ gì?

Tỷ trọng kế hay còn gọi là phù kế. Đây là loại dụng cụ thí nghiệm làm bằng vật liệu hủy tinh, có hình trụ với một đầu có gắn quả bóng. Bên trong quả bóng này có chứa thủy ngân hoặc kim loại nặng nhằm giúp tỷ trọng kế đứng thẳng và chìm vào trong chất lỏng. Điều này cũng đồng nghĩa với việc tỷ trọng kế chỉ có thể dùng để đo khối lượng riêng của chất lỏng.

Hình ảnh cấu tạo của tỷ trọng kế

Hình ảnh cấu tạo của tỷ trọng kế

Nguyên lý hoạt động

Tỷ trọng kế hoạt động theo nguyên lý là lực đẩy Acsimet. Nó sẽ nổi cân bằng khi trọng lực của nó bị cân bằng bởi trọng lượng của thể tích chất lỏng mà nó đã chiếm chỗ. Nếu khối lượng riêng chất lỏng càng nhẹ thì thể tích tỷ trọng kế chiếm chỗ càng lớn và nó sẽ càng chìm sâu. Còn nếu khối lượng riêng chất lỏng càng lớn thì thể tích tỷ trọng kế chiếm chỗ càng nhỏ và nó sẽ càng nổi lên cao hơn.

Tỷ trọng kế hoạt động theo nguyên lý là lực đẩy Acsimet

Tỷ trọng kế hoạt động theo nguyên lý là lực đẩy Acsimet

Phân loại

  • Phân loại theo độ chìm trong chất lỏng

Trong các chất lỏng nhẹ như dầu hỏa, xăng và ethanol, tỷ trọng kế sẽ chìm sâu hơn các chất lỏng nặng như sữa hoặc axit. Hiện nay có 2 loại tỷ trọng kế thường được sử dụng, đó là một loại đo chất lỏng nặng hơn nước (được đánh dấu 1,000 cho nước ở đỉnh) và một loại dùng để đo chất lỏng nhẹ hơn nước (được đánh dấu 1,000 cho nước ở đáy).

  • Phân loại theo ứng loại chất lỏng cần đo

- Lactometer: Đây là một loại tỷ trọng kế được thiết kế đặc biệt, chuyên để sử dụng để đo khối lượng riêng của sữa. Sữa bò có khối lượng riêng dao động trong khoảng từ 1,027 - 1,035 g/cm3 và loại lactometer thường chỉ thể hiện 2 chữ số thập phân cuối trong dải từ 20 - 40.

- Alcoholometer: Là loại tỷ trọng kế dùng để đo khối lượng riêng của rượu.

- Saccharometer: Là loại tỷ trọng kế dùng để đo khối lượng riêng của nước ngọt. 

Ngoài ra còn có loại nhiệt phù kế dùng đo các chất lỏng có khối lượng riêng thay đổi theo nhiệt độ. Loại tỷ trọng kế này có thiết kế thêm nhiệt kế ở bên trong.

Cách sử dụng

Cách sử dụng tỷ trọng kế là: Rót chất lỏng vào trong một bình cao, sau đó thả nhẹ tỷ trọng kế vào bên trong bình cho đến khi nó nổi lơ lửng và đứng thẳng. Vị trí mà bề mặt chất lỏng tiếp xúc với tỷ trọng kế sẽ được đánh dấu lại rồi đem đi so sánh trên thang đo bằng dải vạch đặt nằm trong tỷ trọng kế. Khối lượng riêng của chất lỏng cần đo sẽ được đọc trực tiếp trên thang đo của dụng cụ với đơn vị đo thường được sử dụng là g/cm3.

Cách đọc tỷ trọng kế

Cách đọc tỷ trọng kế

Nhiệt độ chuẩn khi sử dụng tỷ trọng kế để đo khối lượng riêng của chất lỏng là 20 độ C.

Ứng dụng

Chất lượng của các chất lỏng thương mại như nước ngọt, H2SO4, cồn ethanol, rượu vang,… phụ thuộc rất nhiều vào khối lượng riêng của chúng. Chính vì vậy, tỷ trọng kế được sử dụng nhiều trong hoạt động sản xuất thương mại.

Đặc biệt, ứng dụng phổ biến của tỷ trọng kế mà chúng ta phải kể đến chính là đo chất làm mát và chất chống đông cho Ethylene Glycol. Còn đối với Propylene Glycol nồng độ cao hơn 70% thì chúng ta không thể dùng tỷ trọng kế để đo khối lượng riêng được vì khi nồng độ trên 70%, trọng lượng riêng của Propylene Glycol giảm.

2. Sử dụng lực kế

Lực kế là dụng cụ đo trọng lượng của vật. Sau khi tiến hành xác định thể tích của một vật bằng bình chia độ hoặc các dụng cụ tương đương thì sử dụng công thức tổng quát để tính khối lượng riêng của vật. Nếu vật đó là đồng chất và tinh khiết thì khối lượng riêng của vật chính là khối lượng riêng của chất đó.

Dụng cụ đo khối lượng riêng chất lượng sẽ cho kết quả đo chính xác

Dụng cụ đo khối lượng riêng chất lượng sẽ cho kết quả đo chính xác

Mua dụng cụ đo khối lượng riêng ở đâu CHẤT LƯỢNG – GIÁ RẺ

Việc tiến hành đo khối lượng riêng của một vật có ý nghĩa rất quan trọng trong kỹ thuật và tính toán nhiệt động lực học cho vật lý và hóa học. Chính vì vậy, việc lựa chọn dụng cụ đo khối lượng riêng chất lượng là một bước không thể bỏ qua. Một sản phẩm đo khối lượng riêng tốt không chỉ giúp bạn đảm bảo được kết quả đo chính xác mà nó còn có thời gian sử dụng lâu dài, đặc biệt là đảm bảo sự an toàn trong quá trình thực hành đo đạc.

Hiện nay, có rất nhiều cơ sở bán dụng cụ đo khối lượng riêng trên thị trường nhưng không phải chỗ nào cũng có những sản phẩm chất lượng, có nguồn gốc xuất xứ rõ ràng và được bán với giá thành phải chăng. Chính vì vậy mà đã có rất nhiều khách hàng cảm thấy băn khoăn, lo lắng, không biết mua sản phẩm này ở đâu. Và để giúp quý khách hàng dễ dàng hơn trong việc chọn mua sản phẩm này, chúng tôi xin giới thiệu một địa chỉ cung cấp tỷ trọng kế vừa có chất lượng tốt lại vừa có giá thành phù hợp và đa dạng mẫu mã. Đó chính là công ty VietChem – đơn vị cung ứng hóa chất, dụng cụ thí nghiệm và thiết bị khoa học kỹ thuật hàng đầu Việt Nam.

Hy vọng rằng với những thông tin mà chúng tôi đã chia sẻ ở trên về khối lượng riêng là gì, các bạn đã có thêm những kiến thức hữu ích và nếu bạn nào có nhu cầu mua tỷ trọng kế, hãy liên hệ ngay với chúng tôi theo số điện thoại 096 302 9988 để được tư vấn và báo giá chi tiết nhất. Hãy theo dõi https://ammonia-vietchem.vn/ để xem những bài viết mới nhất nhé!

Xem thêm:

Đánh giá - Bình luận
Nhận xét đánh giá

Không được bỏ trống

Không được bỏ trống

Không được bỏ trống

Danh mục tin tức

Vui lòng đợi

Chúng tôi sẽ liên hệ tới bạn sớm nhất có thể

Có lỗi hệ thống, vui lòng thử lại sau, xin cảm ơn!.

096 302 9988