Hotline: 096 302 9988

Hỗ trợ: 096 302 9988

sales@hoachat.com.vn

Axetilen là gì? Tính chất hoá học, điều chế và ứng dụng

20/06/2022

Axetilen- một cái tên không còn quá xa lạ với chúng ta. Đây là một chất khí có vai trò vô cùng quan trọng đối với sự sống con người. Bài viết này sẽ giúp bạn đọc có thể nắm bắt được nhanh nhất axetilen là gì, tính chất, điều chế và ứng dụng của chất khí này trong cuộc sống hàng ngày như thế nào?

1. Axetilen là gì?

Axetilen hay Acetylene là một hợp chất hoá học có công thức phân tử là C2H2. Nó cũng là một hydrocacbon không no với số liên kết đôi bằng 2 hay còn gọi là ankin. C2H2 là ankin đơn giản nhất trong dãy đồng đẳng ankin.

Công thức cấu tạo của axetilen: H – C ≡ C - H (viết gọn HC ≡ CH).

Định nghĩa axetilen là gì?

Định nghĩa C2H2  là gì?

2. Tính chất của axetilen 

2.1. Tính chất vật lý của axetilen

C2H2 là chất khí không màu, không mùi, nhẹ hơn không khí, dễ bắt cháy và ít tan trong nước. Có tỉ trọng đối với không khí là D= 26/29. Tuy nhiên trên thị trường có nhiều loại có mùi là do tạp chất gây ra.

2.2. Tính chất hoá học của axetilen

  • Phản ứng oxi hoá hoàn toàn: Axetilen là hợp chất hữu cơ nên khi cháy trong oxi sẽ tạo ra CO2 và H2O

C2H2 + 5 O2 -> 4CO2    +  2H2O

  • Phản ứng oxi hoá không hoàn toàn

C2H2 + 8 KMnO4 + 2 H2O → 3 (COOK)2 + 2 MnO2 + 2 KOH

  • Phản ứng cộng: Do C2H2 có hai liên  kết ba nên phản ứng đặc trưng của axetilen là phản ứng cộng với halogen, hidro halogenua (HCl, HBr,..), nước. Phản ứng cộng gồm 2 giai đoạn: Giai đoạn 1: liên kết ba → liên kết đôi; Giai đoạn 2: liên kết đôi → liên kết đơn
  • Axetilen tác dụng với brom: Trong liên kết ba của phân tử axetilen có hai liên kém bền. Vì vậy, ta axetilen sẽ làm mất màu dung dịch brom tương tự etilen.
  • Dẫn axetilen qua dung dịch brom màu da cam:  Dung dịch brom bị mất màu. Axetilen có phản ứng cộng với brom trong dung dịch.Sản phẩm mới sinh ra có liên kết đôi trong phân tử nên có thể cộng tiếp với một phân tử brom nữa:
  • Trong điều kiện thích hợp, axetilen cũng có phản ứng cộng với hiđro và một số chất khác.
  • Phản ứng đime hóa và trime hóa:  Hai phân tử axetilen có thể cộng hợp với nhau tạo thành vinylaxetile
  • Phản ứng với AgNO3/NH3: Ngoài ra nó còn có khả năng tham gia phản ứng thế với ion kim loại ( tính chất đặc trưng của ankin có nối 3 đầu mạch). Sục khí axetilen vào dung dịch hỗn hợp AgNO3/NH3 xuất hiện kết tủa vàng.

Tính chất hoá học của axetilen là gì?

Tính chất hoá học của axetilen là gì?

3. Cách điều chế axetilen là gì?

3.1. Điều chế C2H2 trong phòng thí nghiệm

Trong phòng thí nghiệm C2H2 được điều chế bằng cách cho canxi cacbua – đây là thành phần chính của đất đèn, cho chúng phản ứng với nước. Phương trình phản ứng

CaC2 (đất đèn) + 2H2O ——> C2H2 + Ca(OH)2

Phương pháp này sinh ra một lượng nhiệt lớn, hàm lượng canxi cacbua chứa nhiều tạp chất (H2S, NH3, PH3,...) nên axetilen tạo ra không tinh khiết lắm.

Phương pháp điều chế  axetilen là gì?

3.2. Điều chế C2H2 trong công nghiệp

Có nhiều phương pháp khác nhau để điều chế axetilen trong công nghiệp. dưới đây là một số phương pháp được áp dụng trong quá trình sản xuất axetylen.

Phương pháp 1: là cách chủ yếu nhất để điều chế axetilen hiện nay là nhiệt phân metan ở nhiệt độ 15000 °C (phản ứng thu nhiệt mạnh). Vì nhiệt độ sôi của axetilen là -75 °C nên nó có thể dễ dàng được tách ra khỏi hỗn hợp với hidro. 

Phương trình nhiệt phân metan (CH4)

2 CH→ C2H2 + 3 H2

Phương pháp 2: Cho cacbon tác dụng với khí hidro khi có hồ quang điện: 

2 C + H(hồ quang điện) → C2H2

Phương pháp 3: điều chế axetilen từ Ag2C: 

2 HCl + Ag2C → 2 AgCl + C2H2

Phương pháp 4: Cho canxi cacbua tác dụng với axit sunfuric: 

CaC2  + H2SO4 → C2H2  + CaSO4

4. Những ứng dụng của axetilen trong cuộc sống

Axetilen được sử dụng rộng rãi trong cuộc sống hàng ngày vì nó có rất nhiều công dụng. Một số ứng dụng trong số những điều đáng chú ý là:

  • Axetylen được sử dụng làm nguyên liệu để sản xuất monome, từ đó người ta sử dụng các polyme khác, sợi tổng hợp, cao su, muội than ...
  • Axetylen được sử dụng làm nhiên liệu cho ngọn đuốc oxyacetylent (khi phản ứng với oxy) để hàn hoặc cắt kim loại.
  • Axetilen được dùng trong sản xuất axetat và rượu
  • Có nhiều ứng dụng khác ...

Ứng dụng của axetilen trong cuộc sống

5. Mức độ nguy hiểm và những lưu ý trong quá trình sử dụng và bảo quản axetilen

5.1. Khí C2H2 có nguy hiểm không?

Axetilen không độc đối với cơ thể người nếu nó nằm trong ngưỡng cho phép. Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng việc tiếp xúc với ít hơn 2,5% khí C2H2 trong thời gian dưới một giờ thường là an toàn. Tuy nhiên, vượt quá ngưỡng acetylen có những ảnh hưởng sau đây đối với cơ thể con người:

 - Khi hít phải khí C2H2, nạn nhân có cảm giác buồn nôn, tức ngực, khó thở, đau đầu, tâm trạng bất ổn, da xanh xao, cảm giác nghẹt thở, đau phổi, hôn mê.

  • Khi axetilen tiếp xúc với da: Da nổi mẩn đỏ.
  • Ngoài ra, nếu điều chế C2H2 không đúng cách, không có kiến thức về chúng thì sẽ gây hậu quả khôn lường. Khí axetilen đặc biệt dễ nổ và dễ cháy. Khi cháy có thể gây suy nhược hệ thần kinh trung ương và khó thở.

Khí C2H2 có nguy hiểm không?

5.2. Cách bảo quản

Để hạn chế những thiệt hại không đáng có chúng ta cần:

  • Bảo quản nó ở một vị trí riêng biệt tránh xa các chất khác và tránh các nguồn lửa, nhiệt, lửa, điện, v.v.
  • Bảo quản nơi khô ráo, thoáng mát.
  • Cần có rào chắn, biển báo cẩn thận.

Bảo quản hóa chất an toàn, tránh nguồn nhiệt gây cháy nổ

Hy vọng với những thông tin được chia sẻ trong bài viết sẽ giúp bản hiểu thêm về axetilen là gì, tính chất và những ứng dụng của nó trong cuộc sống. Đồng thời cũng đưa thêm những thông tin cần lưu ý trong quá trình sử dụng khí này. Truy cập ngay website hammonia-vietchem.vn để xem thêm nhiều bài viết hữu ích hơn nữa.

Đánh giá - Bình luận
Nhận xét đánh giá

Không được bỏ trống

Không được bỏ trống

Không được bỏ trống

Danh mục tin tức

Vui lòng đợi

Chúng tôi sẽ liên hệ tới bạn sớm nhất có thể

Có lỗi hệ thống, vui lòng thử lại sau, xin cảm ơn!.

096 302 9988